Een van de belangrijkste dingen die een klarinettist moet overwegen wanneer die beslist om de klarinetsonate in fa klein Op 120 nr. 1 of de klarinetsonate in mi bemol klein Op 120 No 2 te gaan spelen, is wie hem zal begeleiden. De pianopartijen van deze sonates zijn namelijk meer dan louter begeleidingen. Zij zijn misschien zelfs moeilijker geschreven dan die voor de klarinet. Deze sonates, geschreven tegen het einde van Brahms leven, worden vaak omschreven als ”herfstig” en wekken een warm, melancholische gevoel op. Dit warme en milde gevoel kan niet alleen door de klarinet worden opgeroepen. De sonates worden ook vaak uitgevoerd door de altviool, die een vergelijkbaar bereik heeft. Hoewel geen van beide tot de moeilijkste of de gemakkelijkste stukken in het repertorium voor de klarinet behoren, behoren deze twee sonates tot de meest populaire stukken voor klarinet.  Ze dienden vaak, hoe indirect ook, als inspiratie voor latere componisten die solomuziek schreven voor de klarinet.

De partituren en partijen van deze sonates vind je in onze bibliotheek : Klarinet sonate No 1 &  Klarinet sonate No 2.

Het klarinetriet bepaalt je klank, en ook wel of je gemakkelijk speelt of eerder “zwaar”. Met een goed riet kun je vanzelf veel meer … Beginners nemen best een licht riet, dat gemakkelijk aanzet, in combinatie met een mondstuk met een grote tipopening.Als je rieten gaat kopen in de muziekhandel, kun je altijd kiezen hoe licht of hoe zwaar je de rieten wenst: dat zie je aan het nummer dat ze hebben. Hoe hoger het nummer, hoe zwaarder het riet. Het nummer varieert tussen 1 en 5. Meestal is nummer 2 of 3 ideaal voor jou.

Een zwaarder riet is stabieler en heeft een vollere of “dikkere” klank. Nadeel is dat het riet moeilijker aanzet en niet erg flexibel is. Een te licht riet daarentegen spreekt makkelijk aan en klinkt licht en helder. De kans op uitschuivers is wel veel groter, het riet is niet zo stabiel en een te licht riet klinkt soms wel erg schreeuwerig.

De ene klarinetmuziek is natuurlijk de andere niet: sommige bladmuziek vereist een eerder lichte flexibele toon, andere klarinet muziek vraagt om een volle, rijke sonoriteit.

Leerling-klarinettisten vinden heel wat melodieuze educatieve composities (niveau 1 en 2) in de klarinetmuziekbibliotheek waarmee ze al snel mooi kunnen uitpakken voor hun welwillend publiek.

Een van de uitstekende componisten die muziek schreef voor beginnende klarinetspelers is Willy Van Dorsselaer (°1918). Een populair werkje van zijn hand is nu gratis ter beschikking in de klarinetmuziekbibliotheek. Ontdek het hier.

Willy Van Dorsselaers leefde en werkte het grootste deel van zijn leven in Colmar (Frankrijk). Na zijn conservatoriumstudies was hij vele jareneen actieve uitvoerder, maar hij was vooral een uitstekend klarinetleraar aan de muziekacademie van Colmar, waarvan hij ook directeur was. Hij componeerde en arrangeerde een indrukwekkende lijst pedegogische werken voor de klarinet en voor andere instrumenten, waarin hij  zijn liefde voor muziek deed doorschijnen. Met zijn aantrekkelijke melodieën en de harmonieuze rijkdom van zijn begeleidingen kreeg hij zelfs de jongste spelertjes enthousiast. Zin om er alvast eentje te proberen ?
Download dan nu GRATIS het werk Habanera van Willy Van Dorsselaer

Hoe het zou kunnen klinken hoor je hier :

Klaar voor nog iets anders ? Bekijk dan ook de andere originele werken die Willy Van Dorsselaer voor aanvangers met de klarinet componeerde.

Het voordeel van een houten tonnetje is dat het een meer klinkend geluid voortbrengt waar veel spelers de voorkeur aan geven. Je tonnetje zal anders reageren bij verschillende klarinetten, en met verschillende mondstukken. Als je dus van plan bent een nieuw tonnetje te kopen  is het een goed idee om het eerst uit te proberen met jouw huidig instrument, en vergeet niet dat als je een mondstuk vervangt, je ook een nieuw tonnetje nodig kan hebben.

Hoewel veel klarinettisten zonder probleem het tonnetje dat oorspronkelijk bij hun instrument zat blijven gebruiken, zullen veel gevorderde spelers gedurende hun gehele loopbaan blijven zoeken naar de perfecte ton voor hun speelstijl en de gewenste klank.

Zoals met alle klarinetstukken, zijn er redenen waarom stukken van betere kwaliteit de voorkeur krijgen. Bij tonnetjes is het belangrijk hoe zij geboord zijn. Veel spelers hebben ervaren dat een superieur tonnetje, dat correct is geboord, resulteert in een rijker voller geluid dan een gewoon tonnetje. Een tonnetje van goede kwaliteit zal een kleinere opening hebben aan de onderkant dan de opening waar het bovenstuk in past. Het voordeel van dit type tonnetje is dat wanneer de geluidsgolf dit punt bereikt, de kolom van de geluidsgolf op zichzelf wordt gereflecteerd meer dan bij een ander tonnetje, met een rijkere klarinetsound als gevolg.

We vonden een een heel mooi voorbeeld van een solo voor sopraan chalumeau.  Het gaat om een uitvoering van de aria ‘Veni, veni, me sequerei’ uit Vivaldi’s  Juditha Triumphans in het Concertgebouw Amsterdam door het Venice Baroque Orchestra. Uniek geluid, en o zo mooi. En ja, je denkt misschien eerst aan een blokfluit, maar je hoort er ook beslist het zoete klarinetgeluid al in.

Veel luistergenot !

Hedendaagse klarinetspelers hebben de keuze tussen bijzonder veel klarinetmerken. Eén van de meest populaire instrumenten zowel voor studenten als voor professionelen is de Buffet klarinet. Buffet is dan ook een naam die je terugvindt doorheen heel de geschiedenis van de klarinet tot op de dag van vandaag.De originele Buffet klarinetten kwamen uit het atelier van Denis Buffet-Augeer, een Franse instrumentenmaker die klarinetten begon te vervaardigen in Parijs rond 1825. In 1830 werd de zaak overgenomen door zijn zoon, en de naam van het merk wijzigde in “Buffet Crampon”. Zoon Jean-Louis trouwde namelijk met Zoé Crampon in 1836.
Het klarinetatelier bleef een familiezaak, met Louis August Buffet, broer van Denis, die nauw samenwerkte met de klarinetvirtuoos Hyacinthe Klosé. Samen pasten ze het bekende Boehm systeem, dat ontwikkeld werd voor de dwarsfluit,  toe voor de bouw van klarinetten.

Buffet bleef een pionier in de ontwikkeling van verbeterde klarinetten gedurende de 19de en de 20ste eeuw tot op vandaag, daarvan zijn de modellen Toska en de ‘Divine Clarinet’ een mooi bewijs.

De hele saga staat ook mooi beschreven op de Buffet-Crampon website.

In 1981 kocht Boosey & Hawkes het Buffet Crampon bedrijf over. Nu maakt het deel uit van The Buffet Group.

Buffet maakt een volledig gamma klarinetten (en andere rietblazers), van de populaire bes klarinet en basklarinet tot de minder gebruikte Es en A klarinetten. Ook qua prijs is er een ruime keuze: van stevige studenteninstrumenten tot de wereldvermaarde Prestige en R13 klarinetten. Buffet heeft een klarinet voor elk budget en elk spelersniveau, en blijft voorlopig één van de wereldwijde favorieten ….

De rieten worden ingedeeld naar hardheid of sterkte.  De dichtheid van het gebruikte riet bepaalt namelijk de soepelheid en flexibiliteit van het riet. Die hardheid moet worden afgestemd om de opening van het mondstuk en de lengte van de riettafel.  In het algemeen produceert een zacht riet  een schel geluid, waarbij hoge boventonen meeklinken met de basisnoot.  Daar staat tegenover dat ze al gaan trillen bij de minste druk. Een harder riet zal een zachter geluid produceren, maar vergt meer inspanning van de blazer.  Het riet is gemaakt van een natuurlijk materiaal (riet).  Het instrument gaat daarom ook met elk ander riet een beetje anders klinken.  Een riet moet ook een beetje worden ingespeeld voordat het een goed geluid geeft.

Rico-Plasti-Cover-Alto

Sommige klarinetrieten zijn gedeeltelijk bedekt met kunststof (vb. het merk Plasticover), andere zijn volledig uit kunststof (vb. de merken Light en Fibracell), ze hebben over het algemeen een langere levensduur en zijn ongevoelig aan veranderingen in temperatuur en vochtigheid. Muzikanten die heel veel in de buitenlucht spelen geven er dan ook soms de voorkeur aan. Maar hun geluid is beduidend verschillend van een rieten riet (zoals van de merken Anches Rico en Vandoren). Er bestaan tegenwoordig ook rieten die opgebouwd zijn uit vezels en hars (vb. van het merk DIVA S.2000).  Behalve dat ze ook ongevoelig  zijn voor veranderingen in temperatuur en vochtigheid, hebben ze een veel langere levensduur dan het rieten riet en geven toch een hoge kwaliteit.

Nog 7 stappen te gaan, voor je de deur uit kan :

1. Haal onmiddellijk na het spelen het riet van het mondstuk, spoel het bij voorkeur af onder de waterkraan, droog het goed en stop het in een riethouder waarin het verder kan drogen. Verwijder het mondstuk.
2. Gebruik een droog poetsdoek om vingerafdrukken weg te vegen van het metaalwerk en de kleppen op het klarinetlichaam. Gebruik geen enkele vorm van metal polish (tenzij het bij jou om een volledig metalen of zilveren klarinet gaat) of enig ander vloeistof op je instrument, met uitzondering van de belangrijkste : olie en kurkvet. De olie zorgt ervoor dat de kleppen vlot blijven bewegen, en kurkvet maakt het monteren van de klarinet makkelijker en houdt het kurk van de connectiestukken droog.
3. Gebruik een doortrekwisser met lood om de boring (binnenkant) van de klarinet schoon te maken. Begin aan de beker en haal het doekje door de hele klarinet tot aan het tonnetje. Doe dit meerdere keren. Neem nu de stukken uit elkaar en droog de kurken pennen, waarmee de verschillende stukken in elkaar worden gemonteerd. Laat de doortrekwisser drogen voordat je die in je koffer steekt. Het vochtig doek tegen je klarinet veroorzaakt verkleuring van de kleppen.
4. Vet de kurken in door ze voorzichtig met de vingers met kurkvet in te wrijven. Kurkvet bestaat in verschillende uitvoeringen, maar de meest voorkomende ziet eruit als lippenbalsem. Pas echter op, lippenbalsem is geen geschikte vervanging voor kurkvet, en kurkvet kan giftig zijn als ze wordt ingeslikt, dus niet verwarren die twee ! Doe dit ook niet te vaak. Te veel kurkvet kan de kurken verzwakken en maakt ze vatbaar voor breuk. Onderzoek uw kurken regelmatig en breng kurkvet enkel aan als het nodig is. Of het nodig is hangt af van de droogte (je merkt werk het verschil tussen de vochtige herfstdagen en de droge wintermaanden) of de slijtage van het kurk. Merk je dat het moeilijker wordt om je instrument in elkaar te zetten of uit elkaar te halen, dan is wat extra kurkvet de oplossing.
5. Neem dan je stofborsteltje. Stofborsteltjes zien er uit als een lange, gedraaide, dunne metaaldraad met aan het ene uiteinde een kleine bezem, en aan de andere kant een soort kleine tandenborstel. Met die kleine borstel kan je zachtjes de ruimtes reinigen tussen en onder de kleppen. Met het bezempje kan je het stof wegvegen uit het mondstuk. Besteedt voldoende aandacht aan de toongaten die uw vingers bedekken omdat er zich vaak allerlei smurrie en vuil van je vingers in verzamelt.  Zwabber ook de binnenkant van de klarinetscharnieren, met of zonder kurk , zodat er nergens nog overtollig speeksel blijft hangen.
6. Misschien wilt je jouw instrument nu nog eens mooi opblinken. Of dit is ook een goed moment om olie aan te brengen op de schroefjes en scharniertjes van het metaalwerk.
7. Plaats het mondstukkapje over het mondstuk , en berg de verschillende delen van de klarinet op in de klarinetkoffer. Zet de koffer op een veilige plaats .

 

En nu stappen maar !

veel plezier
de klarinetmuziekredactie

Maar dit zijn natuurlijk slechts een paar voorbeelden uit een lange lijst.

1. Songs for Friends van Patrick Hicketick : Song for Alayo en Song for Minako.
2. Dialogue van Arras White
3. Clarinet duo “Tibet” van Charles Cammeleri
4. “5 Pieces” van Arsène Souffriau
5. Adagio & Allegro van Daniel Lefebvre

Zeker het uitproberen waard.  Haal je klarinetmaatje er maar bij !

groetjes

de klarinetmuziekredactie